Abstract
<jats:p>Współczesne państwa stają przed rosnącą liczbą złożonych zagrożeń, zarówno naturalnych, jak i wynikających z działalności człowieka, co wymaga zintegrowanego podejścia do bezpieczeństwa, obejmującego aspekty militarne i niemilitarne oraz współpracę cywilno-wojskową. Skuteczna ochrona ludności opiera się na prognozowaniu zagrożeń, działaniach prewencyjnych, przygotowaniu do reagowania i odbudowy. Mimo różnic wynikających z uwarunkowań społeczno-gospodarczych i geopolitycznych systemy ochrony ludności w Europie wykazują istotne podobieństwa. Celem monografii jest analiza i porównanie rozwiązań w zakresie ochrony ludności w sześciu krajach: Litwie, Łotwie, Estonii, Finlandii, Szwecji i Danii, których modele uznawane są za wzorcowe. Badania oparto na analizie aktów prawnych, dokumentów strategicznych, raportów oraz doświadczeniach z międzynarodowej konferencji „Ochrona ludności i obrona cywilna w Finlandii i w Polsce 2025”. Struktura pracy obejmuje charakterystykę państw, uwarunkowania zagrożeń, opis systemów ochrony ludności oraz przykłady działań w zakresie ochrony ludności i obrony cywilnej angażujących społeczeństwo. Monografia kończy się wnioskami i refleksją nad kierunkami rozwoju systemów ochrony ludności, stanowiąc źródło wiedzy dla badaczy, praktyków i osób zainteresowanych bezpieczeństwem i zarządzaniem kryzysowym.</jats:p>