Abstract
<jats:p xml:lang="tr">Bilgi teknolojilerindeki gelişmeler, nüfus artışı ve ekonomik büyüme; iç içe geçmiş küreselleşen dünyada mal, hizmet, sermaye ve insan hareketliliğini sürekli arttırmaktadır. Bu durum devletler, milletler ve kıtalar arasında ithalat ve ihracat artışını tetiklemekle birlikte, önemli ticaret koridorlarına ve limanlara olan bağımlılığı beraberinde getirmiştir. Küresel ısınmaya bağlı iklim değişikliği, göç kaynaklı krizler, enerji ve gıda tedarikine ilişkin birbirleriyle iç içe geçmiş kökü sorunlara çözümler geliştirilememesi, günümüz uluslararası sistemini öngörülemez ve belirsizlikler karmaşasına sürüklemiştir. ABD ve AB’nin eski gücünde olmaması, Doğu merkezli Çin, Rusya ve Hindistan gibi Asya ülkelerinin küresel ölçekte güçlenmeye başlamaları, diğer taraftan Türkiye, Suudi Arabistan, Brezilya ve Güney Afrika gibi ülkelerin orta ölçekli güç konumuna yükselmeleri dünyayı çok kutuplu hale getirmiştir. Ukrayna savaşının durdurulamaması ve Ukrayna’nın dondurulmuş çatışma bölgesi haline dönüşmesi, ABD-İsrail’in Orta Doğu’daki katliamlarının önüne geçilememesi; iklim, enerji, gıda ve göç krizleri birlikte ele alındığında, dünyanın büyük bir sıkışmışlığa mahkûm olduğu görülmektedir. Bu mahkûmiyet dünyayı buhrana sokarak, III. Dünya Savaşı tartışmalarını gündemden düşürmemektedir. Büyük bir sıkışmışlık ve buhran içerisinde olan günümüz uluslararası ilişkiler karmaşasında, devletlerin sürdürülebilir büyüme ve kalkınmaları için uluslararası tedarik zincirlerinin (ticaret koridorları ve limanlar) güvenliği büyük önem taşımaktadır. Bu araştırmanın temel konusu Türkiye üzerinden geçmesi planlanan Orta Koridor bağlamında, Zengezur Koridoru ve Kalkınma Yolu’dur. Araştırmanın odağı bu iki koridorun birbirine entegre edilerek işlevselliğinin artmasının sonucunda, Türkiye’nin bölgesel ve küresel gücünün yükselişi üzerine yansımalardır. Araştırmanın ispatlamaya çalıştığı argüman ise Türkiye merkezli Orta Koridor’un, inşasının, Türkiye’nin ekonomik kalkınmasına ivme katacağı ve dünyadaki başat güç serüvenini başlatacağıdır.</jats:p>