Abstract
<jats:p>Rekabet, firmaların stratejilerini, performansını, tüketici faydasını etkilemesi açısından günümüz ekonomisine yön veren önemli unsurlardan biridir. Teoride piyasaların rekabetçi olması istenmektedir. Rekabetçi piyasalarda ise firmaların üzerlerinde hissettikleri rekabet baskısı daha yüksek olmakta ve buna bağlı olarak stratejileri de değişmektedir. Bu çalışmada rekabetçi piyasalarda firmalar tarafından kullanılması gereken rekabet stratejileri ve konumlandırma strateji türleri incelenerek hedef kitlelerin yanı sıra rakip firmalar üzerindeki olası etkileri değerlendirilmiştir. Öncelikli olarak rekabet kavramı geniş bir perspektiften tanımlanarak rekabetçi piyasalarda firmaların rakiplerine karşı üstünlük sağlama çabalarında kullandıkları M. Porter tarafından literatüre kazandırılmış olan temel rekabet stratejileri ve sunulan ürün, hizmet ve markalara karşı tüketici zihninde oluşan algı şekli olarak ifade edilen konumlandırma konusu üzerinde durulmuştur. Çalışma kapsamında irdelenen rekabet stratejileri M. Porter tarafından ortaya atılan Maliyete dayalı liderlik stratejisi, Farklılaşma stratejisi ve Odaklanma stratejisi bulunmaktadır. Belirtilen bu temel stratejiler kavramsal olarak değerlendirilerek firma/ürün ve de marka rekabet avantajı/üstünlüğü elde etmedeki yerleri ifade edilmiştir. Sonuç olarak bu çalışmada rekabetçi piyasalarda bulunan firmaların bu yapıdaki piyasa ortamında rakip firmalar karşısında başarı sağlayarak ne şekilde rekabet üstünlüğü elde edebilecekleri değerlendirilmiştir. Ayrıca değişen ve gelişen rekabetçi piyasalarda tüketici ve firma beklentileri de zaman içerisinde değişmektedir. Bu bağlamda daha önce firmalar tarafından kullanılarak başarı elde edilmiş olan konumlandırma (Pazar, ürün, Marka, Fiyat, Kalite, Rekabetçi konumlandırma) stratejileri zamanla etkililiğini yitirebilmektedir. Bu nedenle firmaların sahip oldukları ürün, hizmet ve markaların hedef kitlelerin zihinlerinde arzu edilen şekilde algılanması için yeniden konumlandırma stratejisine değinilerek firmalar için önemine vurgu yapılmıştır.</jats:p>