Abstract
<jats:p>Bu bölüm, Franz Liszt’i yalnızca bir piyano virtüözü ya da senfonik şiirin yaratıcısı olarak değil; 19. yüzyıl Avrupa kültüründe edebiyat, görsel sanatlar, din-felsefe gibi alanlar arasında dolaşan bir aracı figür olarak ele almaktadır. Liszt’in besteciliği, ses malzemesinin kendi iç mantığıyla sınırlı değildir. Müzik onda, başlık, önsöz, epigraf, sahne ve dans imgesi, resimsel ikonografi ve yayın politikaları yoluyla “müziğin ötesine” taşmaktadır. Liszt’in özellikle Weimar’a yerleşmesini takip eden derleme ve yaratım dönemi, orkestraya doğrudan erişim, şeflik ve metinsel çerçeveleme pratikleri nedeniyle, bu sanatlararası imgelemin kurumsal bir üretim rejimi hâline geldiği kritik bir eşiktir. Bu bağlamda örneklenen eserler başka bir sanatı taklit etmeden öte, müziğin kendi içinde yeni bir imgeleme düzeni kurduğu durumları açıklamak için verilmiştir. Böylelikle bu bölümün amacı, Liszt repertuvarını yalnızca teknik bir yüksek virtüozite alanı gibi çalışmak değil, okunan notanın ardında işleyen edebî, görsel ve sahnesel düşünme biçimlerini görünür kılmaktır. Ayrıca Liszt’in program yaklaşımının, müzik tarihi ve estetiğindeki yerini ortaya koymak, dinleyenin bir eseri nasıl “okuduğunu” sorgulamak ve müzik ile diğer sanatlar arasında kesişen estetik-toplumsal konfigürasyonları aydınlatmak başlıca hedeflerdir.</jats:p>