Abstract
<jats:p>Bu çalışma Instagram, WhatsApp, Facebook ve X platformlarının kullanıcı sözleşmeleri ve gizlilik politikalarını betimsel içerik analizi yöntemiyle inceleyerek dijital gözetim pratiklerini ortaya koymayı hedeflemektedir. Veri toplama, kullanıcı rızası ve paylaşım süreçlerinin meşruiyet zemini olarak yapılandırılırken, sorumluluk ve riskler büyük ölçüde kullanıcıya yüklenmektedir. Sözleşmelerdeki muğlak ve belirsiz ifadeler, platformlara geniş takdir yetkisi tanırken kullanıcıların veri kullanımını öngörmesini güçleştirmektedir. Sonuç olarak, kullanıcı sözleşmeleri ve gizlilik politikaları, dijital gözetimi görünmez hâle getiren ve kullanıcı rızası üzerinden meşrulaştıran temel araçlar olarak işlev görmektedir. Bu bulgular, gözetim pratiklerinin yalnızca teknolojik değil, aynı zamanda hukuki ve söylemsel süreçlerle desteklendiğini ortaya koymaktadır.</jats:p>