Abstract
<jats:p>Bu bölüm, küresel ve ulusal demografik dönüşüm bağlamında yaşlı bakımında yapay zekâ (YZ) uygulamaları ve robotik teknolojileri gerontoloji ve sosyal hizmet perspektifinden ele almaktadır. TÜİK'in 2025 yılı verilerine göre Türkiye'de 65 yaş ve üzeri nüfusun toplam nüfus içindeki payı %11,1 ulaşmış; ortanca yaş 34,9'a yükselmiştir. Bu demografik tablo, bakım hizmetlerine olan talebin mevcut kapasiteyi aştığı bir dönemde teknolojik çözümlerin önemini artırmaktadır. Bölümde akıllı ev sistemleri ve LSTM tabanlı sensör ağları, sosyal yardımcı robotlar (PARO, LOVOT), derin öğrenme tabanlı klinik tanı sistemleri, bilişsel eğitim platformları ve bakıcı destek teknolojileri sistematik biçimde incelenmektedir. Yapay zekâ destekli sistemlerin demans tanısında %90, diz osteoartritinde %85, kardiyovasküler hastalıklarda %91 doğruluk oranlarına ulaştığı görülmektedir. Türkiye'deki Alzheimer gündüz bakım merkezi modelleri ve kırsal yaşlılık deneyimlerine ilişkin nitel bulgular, teknoloji entegrasyonunun psikososyal, kültürel ve etik boyutlarıyla ele alınması gerektiğini göstermektedir. Bölüm; dijital uçurum, mahremiyet hakkı, sevgi emeğinin robotlaştırılması ve bakıcı tükenmişliği gibi yapısal sorunları tartışmakta; insan onurunu merkeze alan, eşitlikçi ve disiplinlerarası bir politika çerçevesinin gerekliliğini savunmaktadır.</jats:p>