Abstract
<jats:p>РЕЗЮМЕ За последнее время писатели третьего поколения о геноциде в Армении и Диаспоре создали ряд романов, один из которых написан румынским армянским писателем В. «Книга шепотов» Восканяна — это роман. Для написания романа автор проделал большую исследовательскую работу, в результате которой роман был написан как художественно-документальный роман. Целью данного исследования является рассмотрение проявлений, функций и сочетания документального и художественного в романе. Анализируются жанровые и текстовые особенности, которые определяются документальностью романа. Уделяется внимание влиянию документальных источников на образное мышление писателя. Функции документального фильма представлены в романе как в плане утешения травмирующей памяти переживших геноцид и их поколений посредством слова, так и в плане взятия на себя роль микрофона исторической правды. Литературное произведение само становится документом истории. Վերջին շրջանում Հայաստանում եւ Սփիւռքում ցեղասպանութեան երրորդ սերնդի գրողներն ստեղծուել են մի շարք վէպեր, որոնցից մէկը ռումինահայ գրող Վ. Ոսկանեանի «Շշուկների մատեանը» վէպն է։ Վէպը գրելու համար հեղինակը հետազօտական մեծ աշխատանք է կատարել, ինչի շնորհիւ այն գրուել է որպէս գեղարուեստավաւերագրական մի երկ։ Այս ուսումնասիրութեան նպատակը վէպում վաւերագրականութեան դրսևորումները, գործառոյթները, վաւերագրականի եւ գեղարուեստականի համատեղման քննութիւնն է։ Վերլուծւում են այն ժանրային, բնագրային առանձնայատկութիւնները, որոնք պայմանաւորւում են վէպի վաւերագրականութիւնը։ Ուշադրութեան է արժանանում վաւերագրական աղբիւրների ազդեցութիւնը գրողի պատկերային մտածողութեան վրայ։ Ներկայացւում են վէպում վաւերագրականութեան գործառոյթները՝ ինչպէս ցեղասպանութիւն ապրածների, նրանց սերունդների ցնցումային յիշողութիւնը խօսքի միջոցով ամոքելու, այնպէս եւ պատմական ճշմարտութեան խօսափողի դերն ստանձնելու առումով։ Դիտարկուած նիւթը համադրելով յօդուածագիրն ակնարկում է, գրական ստեղծագործութիւնն ինքնին վերածուել է պատմութեան մի իւրօրինակ վաւերագրի։</jats:p>