Abstract
<jats:p>Introduction. A favorable professional environment is a key factor influencing advanced practice nurses’ (APNs) efficiency, motivation, and job satisfaction. Working conditions also affect their autonomy and willingness to report adverse events, which are essential for patient safety. Aim. To assess APNs’ attitudes toward their professional clinical environment and to examine the association between working conditions and their readiness to report adverse events. Materials and Methods. A descriptive cross–sectional study was conducted among 77 APNs working in municipal polyclinics in Almaty. Data were collected using the Revised Professional Practice Environment (RPPE) and Reporting of Clinical Adverse Events Scale (RoCAES). Statistical analysis was performed using SPSS 29.0 with Chi–square (χ²) and Fisher’s exact tests at a significance level of p < 0.05. Results. Overall, respondents evaluated their professional environment positively. The highest scores were observed for Leadership and Professional Autonomy in Clinical Practice (mean = 3.0) and Intrinsic Motivation (mean = 3.0). Lower scores were found for Teamwork (mean = 2.5) and Conflict Management (mean = 2.7), indicating challenges in interprofessional collaboration. Most nurses demonstrated a positive attitude toward adverse event reporting, particularly regarding procedural clarity and managerial support (mean = 2.9). A statistically significant association was identified between Clinical Communication with Patients and adverse event reporting (p = 0.046), with lower communication scores associated with more frequent reporting. Conclusion. A supportive professional environment is associated with higher levels of motivation, autonomy, and leadership among APNs. However, only limited associations were found between environmental factors and reporting behavior. Key challenges include weaknesses in teamwork, communication, and concerns about negative consequences of reporting. Strengthening interprofessional collaboration and non–punitive reporting culture may improve patient safety. Key words: Advanced Practice Nursing, Professional Practice Environment, Adverse Event Reporting, Patient Safety, Motivation, Teamwork.</jats:p> <jats:p>Введение. Благоприятная профессиональная среда является ключевым фактором, влияющим на эффективность, мотивацию и удовлетворённость трудом медицинских сестёр расширенной практики. Условия труда также влияют на автономию и готовность сообщать о неблагоприятных событиях, что имеет важное значение для обеспечения безопасности пациентов. Цель. Оценить отношение медицинских сестёр расширенной практики к их профессиональной клинической среде и изучить взаимосвязь между условиями труда и их готовностью сообщать о неблагоприятных событиях. Материалы и методы. Проведено описательное поперечное исследование среди 77 медицинских сестёр расширенной практики, работающих в муниципальных поликлиниках г. Алматы. Данные собирались с использованием шкал Revised Professional Practice Environment (RPPE) и Reporting of Clinical Adverse Events Scale (RoCAES). Статистический анализ выполнен с использованием программы SPSS 29.0 с применением критерия χ² и точного критерия Фишера при уровне значимости p < 0,05. Результаты. В целом респонденты положительно оценили свою профессиональную среду. Наиболее высокие показатели были отмечены по шкалам «Лидерство и профессиональная автономия в клинической практике» (среднее значение = 3,0) и «Внутренняя мотивация» (среднее значение = 3,0). Более низкие значения были выявлены по шкалам «Командная работа» (среднее значение = 2,5) и «Управление конфликтами» (среднее значение = 2,7), что указывает на трудности в межпрофессиональном взаимодействии. Большинство медицинских сестёр продемонстрировали положительное отношение к сообщению о неблагоприятных событиях, особенно в отношении ясности процедур и управленческой поддержки (среднее значение = 2,9). Была выявлена статистически значимая связь между подшкалой «Клиническая коммуникация с пациентами» и сообщением о неблагоприятных событиях (p = 0,046), более низкие показатели коммуникации были связаны с более частым сообщением. Заключение. Поддерживающая профессиональная среда связана с более высоким уровнем мотивации, автономии и лидерских качеств у медицинских сестёр расширенной практики. Однако выявлены лишь ограниченные взаимосвязи между факторами среды и поведением, связанным с сообщением о неблагоприятных событиях. Основные проблемы включают недостатки в командной работе, коммуникации и опасения негативных последствий сообщения. Ключевые слова: расширенная сестринская практика, профессиональная среда, сообщение о неблагоприятных событиях, безопасность пациентов, мотивация, командная работа.</jats:p> <jats:p>Кіріспе. Қолайлы кәсіби орта – кеңейтілген тәжірибедегі мейіргерлердің тиімділігіне, уәждемесіне және еңбекке қанағаттануына ықпал ететін негізгі факторлардың бірі. Еңбек жағдайларының сапасы олардың дербестігіне және жағымсыз оқиғалар туралы хабарлау дайындығына тікелей әсер етеді, бұл өз кезегінде науқастардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету және медициналық көмектің сапасын арттыру үшін маңызды. Мақсаты. Кеңейтілген тәжірибедегі мейіргерлердің кәсіби клиникалық ортасына қатысты көзқарастарын бағалау және еңбек жағдайлары мен жағымсыз оқиғалар туралы хабарлау дайындығы арасындағы байланысты зерттеу. Материалдар мен әдістер. Алматы қаласының қалалық емханаларында жұмыс істейтін 77 кеңейтілген тәжірибедегі мейіргер арасында сипаттамалық көлденең зерттеу жүргізілді. Деректер Revised Professional Practice Environment (RPPE) және Reporting of Clinical Adverse Events (RoCAES) шкалалары арқылы жиналды. Статистикалық талдау SPSS 29.0 бағдарламасында χ² және Фишердің дәл критерийін қолдану арқылы жүргізілді, маңыздылық деңгейі p < 0,05. Нәтижелер. Респонденттер өздерінің кәсіби ортасын жалпы алғанда оң бағалады. Ең жоғары орташа көрсеткіштер «Клиникалық тәжірибедегі көшбасшылық және кәсіби дербестік» (3,0) және «Ішкі мотивация» (3,0) шкалалары бойынша анықталды, бұл мейіргерлердің жоғары деңгейдегі кәсіби жауапкершілігі мен жұмысқа тартылуын көрсетеді. Төменірек көрсеткіштер «Командалық жұмыс» (2,5) және «Қақтығыстарды басқару» (2,7) шкалаларында байқалды, бұл әртүрлі мамандар арасындағы өзара әрекеттестікте қиындықтардың бар екенін көрсетеді. Мейіргерлердің басым бөлігі жағымсыз оқиғалар туралы хабарлауға оң көзқарас білдірді, әсіресе рәсімдердің айқындығы мен басқарушылық қолдауға қатысты (орташа мәні = 2,9). «Науқастармен клиникалық коммуникация» қосалқы шкаласы мен жағымсыз оқиғаларды хабарлау арасында статистикалық тұрғыдан мәнді байланыс анықталды (p = 0,046), бұл ретте коммуникация деңгейі төмен мейіргерлер жағымсыз оқиғалар туралы жиі хабарлаған. Қорытынды. Қолдаушы кәсіби орта мейіргерлердің уәждемесімен, дербестігімен және көшбасшылық қасиеттерінің жоғары деңгейімен байланысты. Алайда кәсіби орта факторлары мен жағымсыз оқиғаларды хабарлау арасындағы байланыстар шектеулі болып табылады. Негізгі қиындықтар командалық жұмыстың әлсіздігімен, коммуникациялық үдерістердің жеткіліксіздігімен және хабарлаудың ықтимал жағымсыз салдарларына қатысты алаңдаушылықпен байланысты. Түйінді сөздер: кеңейтілген мейіргерлік тәжірибе, кәсіби орта, жағымсыз оқиғалар туралы хабарлау, науқас қауіпсіздігі, уәждеме, командалық жұмыс.</jats:p>