Abstract
<jats:p>Günümüz dünyasında finansal işletmeler nakit ödemelerden ziyade nakitsiz ödeme yöntemleriyle gerçekleşmeye başlamıştır. Nakitsiz ödeme yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde tüketiciler, ürün ve hizmet tedariğinde nakit para harcamaktan ziyade nakitsiz ödeme yöntemlerinin sağladığı kolaylıklardan faydalanmaktadırlar. Ancak bu durumun bankalar tarafından ele alınması ayıca incelenmesi gereken bir konudur. Her bir değişim ve dönüşümün bankaların karlılıkları üzerindeki etki farklılık yaratmaktadır. Bu durum ise tam olarak çalışmanın motivasyonunu oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, nakitsiz ödeme yöntemlerinin Türk bankacılık sektöründeki bankaların karlılığını etkileyip etkilemediği incelenmektedir. Alan yazında Türkiye’deki bankacılık sektörün karlılığına nakitsiz ödeme araçlarının etkisinin ortaya konulduğu çalışmaların oldukça sınırlı olması ve çalışmanın özellikle nakitsiz ödemelerinin hız kazandığı Covid 19 dönemi verilerini kapsaması sebebiyle literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Bu bağlamda, çalışmada Borsa İstanbul’da (BİST) işlem gören 12 tane bankanın 2012-2022 dönemini kapsayan verileri kullanılmıştır. Bağımlı değişkenin aktif karlılık oranı olduğu modelde, bankaların aktif karlılık oranı ile mobil bankacılık arasında pozitif yönlü; internet bankacılığı ve ATM ile negatif yönlü; POS ile istatistiksel olarak anlamsız bir ilişki tespit edilmiştir. Bağımlı değişkenin özsermaye karlılık oranı olduğu modelde ise birinci modeli destekleyen sonuçlar elde edilmiştir. Politika yapıcılara bankaların dijitalleşme süreçlerini, teknolojik yatırımlarını ve mobil güvenlik sağlayan inovasyon yatırımlarını destekleyici teşvikler ve regülasyonlar sağlayarak bankaların karlılıklarını artırmada yardımcı olmaları önerilebilir. In today's world, financial institutions are increasingly operating on a cashless basis. Thanks to these developments, consumers benefit from the convenience of cashless payments rather than having to spend cash on goods and services. However, the way banks address this situation warrants further examination. Each change and transformation has a different impact on banks' profitability. It is precisely this situation that motivates this study. This study aims to determine whether cashless payment methods affect the profitability of banks in the Turkish banking sector. This study is expected to contribute to the existing literature, as few studies have examined the impact of cashless payment instruments on the profitability of the Turkish banking sector, and this study specifically covers data from the pandemic period, when cashless payments gained momentum. To this end, the study uses data from 12 banks listed on the Istanbul Stock Exchange (BIST) covering the period 2012–2022. In the model with return on assets as the dependent, a positive relationship with mobile banking, a negative relationship with internet banking and ATMs, and an insignificant relationship with point-of-sale (POS) transactions were found. In the model where the dependent variable is return on equity, results consistent with those of the first model were obtained. Policymakers could be recommended to assist banks in increasing profitability by providing incentives and regulations that support digitalization, technological investments, and innovation that enhance mobile security.</jats:p>