Abstract
<jats:p>Introduction. Infertility remains one of the pressing problems of modern medicine, affecting not only the physical health of patients but also their psycho-emotional state, social relationships, and overall quality of life. With the increasing prevalence of infertility and the widespread use of assisted reproductive technologies (ART), there is a growing need for a more humanistic and holistic approach to medical care. One of the key directions in improving treatment effectiveness is the implementation of patient-centered medicine principles. Patient-centered care implies active involvement of the patient in decision-making, respect for their values, provision of information, and ensuring comfortable treatment conditions. The application of such approaches is especially important in reproductive medicine, where every intervention touches upon deeply personal and socially sensitive aspects of patients’ lives. Aim. To conduct a review of current scientific literature devoted to the implementation of a patient-centered approach in infertility treatment. Search strategy. The review included scientific publications addressing patient-centered approaches in infertility treatment using ART and in the organization of reproductive care. The search query included the following keywords: “patient-centered care,” “infertility,” “patient experience,” “reproductive medicine,” “ART,” “shared decision-making,” as well as their equivalents in Russian. The search was conducted in PubMed, Scopus, Web of Science, and Google Scholar databases for the period from 2006 to 2024. Results. Patients’ experience of patient-centered care (PCC) in infertility treatment varies across different countries. To the best of our knowledge, no studies have been conducted in Kazakhstan to investigate the perceptions of healthcare professionals and patients regarding the implementation of patient-centered care in infertility. Conclusion. The key components of the patient-centered model are active patient involvement in decision-making, provision of accessible and reliable information, emotional support, and individualization of the treatment process.</jats:p> <jats:p>Введение. Бесплодие остается одной из актуальных проблем современной медицины, затрагивая не только физическое здоровье пациентов, но и их психоэмоциональное состояние, социальные отношения и качество жизни в целом. В условиях роста числа случаев бесплодия и широкого применения вспомогательных репродуктивных технологий (ВРТ) возрастает потребность в более гуманистичном, целостном подходе к оказанию медицинской помощи. Одним из ключевых направлений повышения эффективности лечения является внедрение принципов пациенториентированной медицины. Пациенториентированность подразумевает активное вовлечение пациента в процесс принятия решений, уважение к его ценностям, информированность, а также обеспечение комфортных условий лечения. Применение таких подходов особенно важно в репродуктивной медицине, где каждое вмешательство затрагивает глубоко личные и социально чувствительные аспекты жизни пациентов. Цель. Провести обзор современной научной литературы, посвященной реализации пациенториентированного подхода в лечении бесплодия. Стратегия поиска. Для проведения обзора использовались научные публикации, освещающие вопросы пациенториентированного подхода в лечении бесплодия с помощью ВРТ и организации репродуктивной помощи. Поисковый запрос включал ключевые слова: «patient-centered care», «infertility», «patient experience», «reproductive medicine», «ART», «shared decision-making», а также их эквиваленты на русском языке. Поиск проводился в базах данных Pubmed, Scopus, Web of Science, Google Scholarза период с 2006 по 2024 годы. Результаты. Опыт пациентов в отношении PCC при лечении бесплодия будет различаться в разных странах. Насколько нам известно, на сегодняшний день в Казахстане не проводилось исследований, посвященных изучению восприятия медицинских работников и пациентов о проведении ориентированной на пациента помощи при бесплодии. Выводы. Ключевыми компонентами пациенториентированной модели являются активное вовлечение пациента в процесс принятия решений, обеспечение доступной и достоверной информации, эмоциональная поддержка и индивидуализация лечебного процесса.</jats:p> <jats:p>Кіріспе. Бедеулік қазіргі медицинаның өзекті мәселелерінің бірі болып қалып отыр. Ол тек науқастардың физикалық денсаулығына ғана емес, сонымен қатар олардың психоэмоционалдық жағдайына, әлеуметтік қатынастарына және жалпы өмір сапасына әсер етеді. Бедеулік жағдайларының артуы және көмекші репродуктивтік технологиялардың (КРТ) кеңінен қолданылуы жағдайында медициналық көмекті көрсетуде гуманистік әрі кешенді көзқарастың қажеттілігі артып келеді. Емдеудің тиімділігін арттырудың негізгі бағыттарының бірі – пациентке бағытталған медицинаның қағидаттарын енгізу. Пациентке бағытталу науқасты шешім қабылдау процесіне белсенді қатыстыруды, оның құндылықтарына құрметпен қарауды, ақпараттандыруды және жайлы жағдай жасауды қамтиды. Мұндай тәсілдердің қолданылуы репродуктивті медицинада ерекше маңызды, өйткені әрбір араласу пациенттердің жеке және әлеуметтік тұрғыдан сезімтал қырларын қозғайды. Мақсаты. Бедеулікті емдеуде пациентке бағытталған тәсілді іске асыруға арналған қазіргі ғылыми әдебиеттерге шолу жүргізу. Іздеу стратегиясы. Шолуды жүргізу үшін КРТ көмегімен бедеулікті емдеуде және репродуктивті көмекті ұйымдастыруда пациентке бағытталған тәсілге қатысты ғылыми жарияланымдар пайдаланылды. Іздеу сұрағына келесі кілт сөздер енгізілді: «patient-centered care», «infertility», «patient experience», «reproductive medicine», «ART», «shared decision-making» және олардың орыс тіліндегі баламалары. Іздеу Pubmed, Scopus, Web of Science, Google Scholar дерекқорларында 2006–2024 жылдар аралығында жүргізілді. Нәтижелер. Пациенттердің бедеулікті емдеуде пациентке бағытталған көмекті қабылдау тәжірибесі әр елде әртүрлі болады. Біздің білуімізше, бүгінгі күнге дейін Қазақстанда бедеулікті емдеуде пациентке бағытталған көмекті жүзеге асыруға қатысты медицина қызметкерлері мен пациенттердің қабылдауын зерттеуге арналған жұмыстар жүргізілмеген. Қорытынды. Пациентке бағытталған модельдің негізгі құрамдас бөліктері: науқасты шешім қабылдау процесіне белсенді тарту, қолжетімді әрі сенімді ақпаратпен қамтамасыз ету, эмоционалдық қолдау көрсету және емдеу процесін жекелендіру болып табылады.</jats:p>