Abstract
<jats:p>Monografia Style zarządzania miejskiego jest finalnym efektem prac ba- dawczo-eksperckich skupionych na kształtowaniu przyszłości i rozwoju miast. Powstawała ona w środowisku Interdyscyplinarnej Komisji Studiów nad Przy- szłością Górnego Śląska PAN, oddział w Katowicach. Zespół autorów wywodzi się z Katedry Badań Strategicznych i Regionalnych Uniwersytetu Ekonomicz- nego w Katowicach. Jest to dzieło o profilu poznawczym i zarządczym z ele- mentami implementacji w zakresie nowych, dobrych praktyk dotyczących róż- nych stylów zarządzania miejskiego. W kontekście miast śląskich style te wymagają uwzględniania procesów przekształceń strukturalnych skomplikowa- nej sytuacji społeczno-kulturowej i ekonomiczno-finansowej tych miast. W ramach monografii podjęto próbę wypracowania i scharakteryzowania różnych klas i stylów zarządzania miejskiego. Prace te przebiegały w bezpo- średnim związku z publikacjami i projektami badawczo-eksperckimi realizowa- nymi przez autorów. Należą do nich publikacje na temat wehikułów rozwoju regionalnego i lokalnego (Klasik, Kuźnik, red., 2017) oraz wehikułów rozwoju miejskiego (Klasik, Kuźnik, Ochojski, 2023). Dotyczy to także cyklu monografii traktujących o: miastach w procesie przemian (Heffner i in., 2022), miastach kreujących się (Heffner i in., 2023), miastach nowej generacji (Heffner i in., 2024) oraz miastach dynamicznej równowagi (Heffner i in., red., 2025). Niniej- sze opracowanie jest czymś więcej niż syntezą prac podejmowanych przez auto- rów w ostatniej dekadzie. Jest to próba całościowego spojrzenia na ten dorobek oraz jego usystematyzowania, a przede wszystkim rozwinięcie kompleksowego myślenia o stylach zarządzania miejskiego. W kontekście głównego nurtu prac wskazanego powyżej warto również przywołać publikacje dotyczące wdrażania koncepcji miast inteligentnych, miast kreatywnych i miast kompaktowych (Klasik, 2017; Ochojski, 2017), a także rozwoju kreatywnego i inteligentnego w centrach i przestrzeniach miejskich (Klasik, red., 2018). Dorobek ten uzupełniają monografie poświęcone przyszło- ści i rozwojowi metropolii i regionu miejskiego (2019) oraz marce i wizerunko- wi miast śląskich (Gasidło i in., 2020). Wspomniane monografie i publikacje naukowo-badawcze, prezentujące nowe trendy i kierunki badań miejskich, ostatecznie przyczyniły się do powstania bazy nowej transdyscyplinarnej wiedzy o miastach, co dało początek zespołowej inicja- tywie przygotowania monografii na temat stylów zarządzania miejskiego. Na spójną konstrukcję monografii składa się osiem rozdziałów. Rozdział 1 omawia style zarządzania miejskiego w ujęciu nauk o zarządzaniu. W rozdzia- łach 2 i 3 przedstawiono wehikułowe style zarządzania rozwojem miejskim w podejściach prospektywnym i retrospektywnym. Rozdziały 4-7 prezentują pakiet stylów zarządzania procesami zmiany miejskiej, na który składają się: styl zarządzania miastami w procesie przemian, styl zarządzania miastami kreujący- mi się, styl zarządzania miastami nowej generacji oraz styl zarządzania miastami dynamicznej równowagi. Rozdział 8, zatytułowany: Style zarządzania rozwojem miejskim i procesa- mi zmiany miejskiej. Elementy programowania i projektowania strategicznego, zamyka monografię. Zawiera próbę systematycznego, całościowego podejścia do wypracowania stylów zarządzania miejskiego, uwzględniającego ich rolę w kształtowaniu przyszłości miast oraz różnych koncepcji rozwoju miejskiego. Podjęto również próbę zastosowania wielowymiarowej charakterystyki syntety- zującej sposób dochodzenia do siedmiu typów stylu zarządzania miejskiego, ujętych w trzy klasy: pierwszą – według nauk o zarządzaniu, drugą – według koncepcji i modeli wehikułów rozwoju miejskiego oraz trzecią – obejmującą style zarządzania procesami zmiany miejskiej. Autorzy monografii kierowali się ogólnym przesłaniem, że dla rządzenia i zarządzania oraz prowadzenia polityki i stosowania strategii przez miejskie przywództwo i gremia menedżerskie nie- zbędne jest posługiwanie się stylami zarządzania o wysokiej jakości, skuteczno- ści i efektywności. Odbiorcami publikacji poświęconej stylom zarządzania miejskiego mogą stać się w pierwszej kolejności gremia decyzyjne i liderskie oraz kadra mene- dżerska, a także zespoły projektantów i różne grupy specjalistów miejskich. Monografia może być też przydatna dla środowisk akademickich kształcących na kierunkach związanych z gospodarką przestrzenną i transformacją regionów, rozwojem lokalnym i regionalnym z zarządzaniem i administracją samorządową, dla osób prowadzących politykę miejską i regionalną w kontekście współcześnie zachodzących procesów transformacji społeczno-gospodarczej i przestrzennej oraz przemian kulturowo-cywilizacyjnych. Opracowanie jest także dedykowane badaczom i ekspertom tworzącym bazę nowej wiedzy o miastach i regionach miejskich, niezbędnej dla skutecznego i efektywnego prowadzenia procesów zmiany miejskiej. Czwarta rewolucja technologiczna wymaga posługiwania się nowymi me- todami i narzędziami zarządzania przez włodarzy miast oraz wszystkie strony zainteresowane przyszłością i rozwojem swoich miast w regionach miejskich. Oznacza to również konieczność poprawy jakości zarządzania poprzez stosowa- nie różnych stylów zarządzania miejskiego o coraz wyższej skuteczności i efek- tywności. Marzeniem autorów monografii jest, aby w polskich miastach i regio- nach różnej wielkości i rangi zagościła długowieczność pojmowana w katego- riach sustensywności oraz inteligencji i kreatywności strategicznej.</jats:p>